Be like Rizal, treat pandemic as medical issue, implement Universal Health Care law: Pangilinan

ON Jose Rizal’s 159th birthday, Sen. Francis “Kiko” Pangilinan said the country should approach the COVID-19 pandemic as a medical issue and fully implement the Universal Health Care law.

“The pandemic is principally a health problem and the solutions must be health-centric. Kung buhay pa si Dr. Jose Rizal ngayon, siguradong ganyan din ang itutulak niyang solusyon,” Pangilinan said, noting that the national hero was a medical doctor.

“That’s why I will not support any suggestion to postpone the implementation of the UHC law. Ngayong pandemya kailangang-kailangan ito, ngayon pa i-po-postpone?” he said in response to PhilHealth president Dick Morales’s statement to the joint oversight that PhilHealth may have to postpone the UHC law implementation as it suffered heavy losses due to COVID-19.

“The pandemic is first and foremost a health crisis, and the response must be health-centric. All actions, especially by government because of its leadership position, must be about ensuring that everyone is healthy, and that those who get sick will be treated,” he added.

The senator said that he, together with his colleagues in the Upper Chamber, can work with government on finding sources for the UHC law implementation. He said there may be foreign and local funding source for the P220 billion that Morales said is needed to cover the deficit for this year and their projected needed government assistance for next year.

“The source of our increasing COVID cases, low contact tracing numbers, low testing rates, and high mortality rates, especially among health workers, is the lack of government focus on the problem. Let me reiterate: the problem is health, the solutions must be health-centric,” Pangilinan said.  

Pangilinan also pointed out that while in exile in Zamboanga, Rizal became a farmer, highlighting the direct relationship between agriculture and health. There, he also built a school, a hospital, and a water supply system — all essential services.

“Dapat ganyan din ang pagtingin natin sa pandemic, opportunity to create a better normal and to focus on correcting what has been wrong with our systems involving essential services, instead of wasting precious resources on the non-essential like the anti-terror bill and even federalism,” the senator said.

Relatedly Pangilinan urged young people to “continue asking the hard questions about how our beloved country is run. Draw inspiration and courage from Rizal, who wrote exquisite poems and satirical, revolutionary novels to expose the truth.”

Rizal studied medicine in Europe and specialized in the eye so he could treat his mother. There, he became exposed to the liberal ideas of democracy and freedom.

Mahimong sama kang Rizal, pagtagad sa pandemya isip isa ka medikal nga isyu, ipatuman ang Universal Health Care law: Pangilinan

Sa ika-159 nga adlaw nga natawhan ni Jose Rizal, si Sen. Francis “Kiko” Pangilinan miingon nga ang nasud kinahanglan atubangon ang COVID-19 isip isa ka medikal nga isyu ug bug-os nga pagpatuman sa balaod nga Universal Health Care.

“Ang pandemya usa ka problema sa panglawas ug ang mga solusyon kinahanglan nga nakasentro sa panglawas. Kung buhi pa si Dr. Jose Rizal karun, siguradong ing-ana pod ang iduso niyang Solusyon,” miingon si Pangilinan, nakahinumdum nga ang nasyonal nga bayani mao ang usa ka medikal nga doktor.

“Mao nang ako dili musuporta sa bisan unsa nga sugyot sa pag-kansela sa pagpatuman sa balaod UHC. Karung pandemya gikinahanglan kaayo kini, karun pa i-kansela? ” miingon siya sa tubag sa pamahayag ni PhilHealth presidente Dick Morales ngadto sa hiniusa nga pagdumala nga ang PhilHealth nga kono mo kansela sa UHC nga balaod sa pagpatuman ingon nga kini nag-antus sa bug-at nga mga pagkawala tungod sa COVID-19.

“Ang pandemya mao ang una ug labaw sa tanan usa ka krisis sa panglawas, ug ang tubag kinahanglan nga nakasentro sa panglawas. Ang tanan nga mga buhat, ilabi na sa gobyerno tungod sa posisyon sa pagpangulo, kinahanglan gayud nga bahin sa pagsiguro nga ang tanan kay himsog, ug ang mga nagsakit kay mapa ayo,” dugang pa niya.

Ang senador miingon nga siya, uban sa iyang mga kauban sa Senado, makahimo sa pagtrabaho uban sa gobyerno sa pagpangita sa mga tinubdan alang sa balaod sa pagpatuman sa UHC. Siya miingon nga adunay mga langyaw ug lokal nga tinubdan nga pundo alang sa P220 bilyones nga giingon ni Morales nga gikinahanglan aron sa pagtabon sa deficit alang niini nga tuig ug ang ilang mga project nga gikinahanglan sa gobyerno nga tabang alang sa sunod nga tuig.

“Ang tinubdan sa atong pagdugang sa mga kaso sa COVID, ubos nga kontak sa pagsubay nga mga numero, ubos nga testing rates, ug hatag-as nga mortality rates, ilabi na sa mga health workers, mao ang kakulang sa gobyerno sa pag focus sa problema. Tugoti ako sa pag subli: ang problema mao ang panglawas, ang mga solusyon kinahanglan nga health-centric, “Pangilinan miingon.

Pangilinan usab mitudlo nga samtang sa pagkadestiyero sa Zamboanga, si Rizal nahimong usa ka mag-uuma, nga gipasundayag sa direkta nga relasyon tali sa agrikultura ug sa panglawas. Didto, usab siya nagtukod sa usa ka eskwelahan, usa ka ospital, ug ang usa ka sistema sa suplay sa tubig – tanan nga mahinungdanon nga mga serbisyo.

“Kinahanglan in-ana sab ang panan-aw nato sa tibuok-kalibotang epidemya, oportunidad sa paghimo sa usa ka mas maayo nga normal ug sa pag-focus sa pagtul-id sa unsa nga sayop sa atong mga sistema nga naglambigit sa importante nga mga serbisyo, kaysa sa pag usik-usik sa bililhon nga mga kapanguhaan sa mga dili importante sama sa anti-terror bill ug bisan pederalismo, “ang senador miingon.

Kalambigit Pangilinan nag-awhag sa mga batan-on sa “magpadayon sa pagpangayo sa mga malisud nga mga pangutana mahitungod sa kon sa unsang paagi ang atong minahal nga nasud midalagan. Sa pagkalos ug inspirasyon ug kaisug gikan ni Rizal, kinsa misulat ug tumang balak ug satirical, rebolusyonaryong nobela sa pagyagyag sa kamatuoran. “

Rizal nagtuon ug tambal sa EUropa ug espesyalista sa mata aron siya maka tambal sa iyang inahan. Didto, siya nahimong abong sa liberal nga mga ideya sa demokrasya ug kagawasan.